Το 1944. Κατοχή. Πλατεία Συντάγματος. Λεωφόρος Βασιλίσσης Αμαλίας

Το τραμ 12 στη Λ. Αμαλίας, (Κολιάτσου- Παγκράτι).

Πίσω διακρίνεται το 'Μέγαρο Νεγρεπόντη.

Το μέγαρο ανεγέρθηκε το 1870 ως Οικία Λ. Λουριώτη (αγωνιστής του 1821 και πολιτικός).

Μετέπειτα έγινε προσωρινή οικία του διαδόχου Κωνσταντίνου, με τη Σοφία της Πρωσίας, (μετά τον γάμο το 1889), έως να κτιστεί το ανάκτορο στην Ηρώδου Αττικού (σημερινό προεδρικό μέγαρο).

Από τον Γάλλο αρχιτέκτονα Eugène Troump, κατεδάφιση το 1957.

Φωτογράφος: Dmitri Kessel

Το 2024

Δεκαετία του 1920. Πλατεία Λαυρίου. Οδός 3ης Σεπτεμβρίου και Χαλκοκονδύλη

Το τραμ της γραμμής 6 (Ομόνοια-Αχαρνών) στρίβει στην οδό Χαλκοκονδύλη στο ύψος της πλατείας Λαυρίου και είναι ασφυκτικά γεμάτο, με τον κόσμο να έχει σκαρφαλώσει πάνω και να κρατιέται ακόμη και από τα παράθυρα.

Φωτογραφία: στιγμιότυπο εκπομπής στην ΕΡΤ

Από Μάρω Μπουρδάκου στην Ομάδα:

Συνέβη στην Αθήνα..

Το 2024

Το 2024

Το 1948. Θησείο. Οδός Ηρακλειδών και Ακταίου

Το τραμ 9 προς Ομόνοια συναντά το ερχόμενο 9 προς Πετράλωνα μια βροχερή μέρα στην οδό Ηρακλειδών (πεζοδρομημένη σήμερα) στο σημείο που συναντά την οδό Ακταίου.

Από όλα τα κτίσματα μόνο το κάτω δεξιά υπάρχει ακόμα και είναι σήμερα εστιατόριο ως, 'Retro Gastro'.

Κείμενο: Thanassis @theiosthanassis

Το 2014

Το 2021

Το 1924. Σύνταγμα. Λεωφόρος Βασιλίσσης Αμαλίας

Η Λεωφόρος Βασιλίσσης Αμαλίας με ράγες του τραμ, ο πρώτος δρόμος αριστερά είναι η οδός Φιλελλήνων.

Αριστερά είναι η Αγγλικανική Εκκλησία του Αγίου Παύλου.

Δεξιά είναι ο Βασιλικός κήπος (σήμερα Εθνικός κήπος).

Στο βάθος τα Ανάκτορα (Βουλή των Ελλήνων από το 1935), και ο Λυκαβηττός.

Κείμενο: Μ.Σ.

Φωτογραφία από: © Ταινιοθήκη της Ελλαδος,

Οι περιπέτειες του Βιλλάρ, Ζοζέφ Χεπ, 1924

Το 2022

Βίντεο στο Youtube

από το κανάλι

Tasos Mitskopoulos

Το 1887. Οδός Πανεπιστημίου (χωματόδρομος)

Μία σπάνια φωτογραφική λήψη της οδού Πανεπιστημίου, με μονοκατοικίες και διώροφα, από το ύψος της οδού Κριεζώτου.

Μία συνηθισμένη μέρα με κόσμο να περιφέρεται στον τότε χωμάτινο δρόμο, και στο βάθος βλέπουμε το τραμ γνωστό ως «κωλοσούρτης».

Το ατμοκίνητο τραμ του Φαλήρου τέθηκε σε λειτουργία το 1887.

Η αφετηρία του βρισκόταν μπροστά στην Ακαδημία Αθηνών.

Διέσχιζε τις λεωφόρους Πανεπιστημίου, Αμαλίας και Θησέως, Τζιτζιφιές, παραλιακή λεωφόρο, όπου και κατέληγε στον Φαληρικό όρμο.

Δεξιά είναι το Μέγαρο Σλήμαν, γνωστό και ως Ιλίου Μέλαθρον του 1878-1880 σε σχέδια του Ερνέστου Τσίλλερ, ως κατοικία του Ερρίκου Σλήμαν. 

Σήμερα στο Ιλίου Μέλαθρον στεγάζεται το Νομισματικό Μουσείο Αθηνών.

Κείμενο: Μ.Σ.

Φωτογράφος / Εκδότης: Σώζεται σε έγχρωμη λιθογραφική έκδοση (καρτ ποστάλ) με αριθμό 1979 από Άγνωστο Εκδότη της εποχής

Το 2023

Το 1947. Πλατεία Συντάγματος. 'Μέγαρο Παπούδωφ'

Κίνηση με κόσμο, τραμ και οχήματα στην λεωφόρο Βασιλίσσης Αμαλίας.

Το πανέμορφο Μέγαρο Παπούδωφ, (του 1874), βρισκόταν στη συμβολή της Βασ. Σοφίας 1 (παλιά Κηφισίας έως το 1932) με την οδό Πανεπιστημίου.

Ανήκε στον Αριστείδη Παπούδωφ ο οποίος διέμενε σε αυτό με τη σύζυγο του Αλεξάνδρα Παπούδωφ.

Η κατεδάφιση έγινε το 1971.

Στο βάθος αριστερά (Πανεπιστημίου), διακρίνεται το 'Μέγαρο Κούπα', (του 1875), έργο του Enrst Ziller, (Ερνέστος Τσίλλερ), ολοκληρώθηκε το 1900, (υπάρχει και σήμερα).

Δεξιά (δεν φαίνεται) είναι η Βουλή.

Κείμενο: Μ.Σ

Φωτογράφος K. W. Gullers

Το 2022

Το 1944. Πλατεία Ομονοίας και 3ης Σεπτεμβρίου

Αρκετή κίνηση από κόσμο, Τραμ και διάφορα οχήματα επί της 3ης Σεπτεμβρίου.

Λίγο πιο κάτω είναι η πλατεία Λαυρίου ο τερματικός σταθμός του τρένου «θηρίου», που ένωνε Κηφισιά με Αθήνα και Λαύριο.

Στην αριστερή γωνία, επί της πλατείας και 3ης Σεπτεμβρίου, είναι το ξενοδοχείο «ΜΕΓΑ» θα κατεδαφιστεί σύντομα, είναι το σημείο που θα ανεγερθεί αργότερα το ξενοδοχείο «Ομόνοια», και μετέπειτα το σημερινό «Hondos Center».

Στην δεξιά γωνία το νεοκλασικό τριώροφο μέγαρο είναι το «παράρτημα ξενοδοχείον ΤΟ ΠΑΓΚΕΙΟΝ», (Δεκ. του 1870).

Στο ισόγειο του κτηρίου παλιότερα φιλοξενούσε το γνωστό καφενείο Ζαχαράτου - Καπερώνης, (το κτήριο αυτό και το διπλανό του υπάρχουν και σήμερα).

Κείμενο: Μ.Σ

Φωτογράφος: Dmitri Kessel (Ντμίτρι Κέσελ) (1902 - 1995)

Αρχείο: Life Photo Collection

Το 2019

Το 2022

Το 2023

Το 1900. Οδός Σταδίου. Παλαιά Βουλή

Η οδός Σταδίου χωματόδρομος, (περίπου έως το 1909), με ακακίες δεξιά και αριστερά, φαρδιά πεζοδρόμια, και ράγες του τραμ.

Το 1910, το ιππήλατο τραμ, θα διαδεχθεί το ηλεκτροκίνητο τραμ, το οποίο θα διατηρηθεί έως το 1936.

Αριστερά είναι η οδός Κολοκοτρώνη, και το γωνιακό τείχος που περιβάλει την Παλαιά Βουλή.

Κείμενο: Μ.Σ

Αρχείο: Αθηναϊκός εκδοτικός οίκος: των Αδελφών Παπαχρυσάνθου

Το 2022

Δεκαετία του 1950. Πλατεία Μοναστηρακίου. Τραμ επί της οδού Ερμού

Τα ηλεκτρικά τραμ (16 καθήμενων και 14 όρθιων επιβατών), αποσύρθηκαν από το 1953 έως τον Οκτώβριο του 1960, τα τελευταία. Είχαν αντικαταστήσει τα ιππήλατα τραμ που υπήρχαν από το 1882 έως το 1908, (οχήματα, με 16-20 θέσεις, τα οποία έσερναν 2 ή 3 άλογα).

Πίσω από το τραμ είναι ο Ναός της Παναγίας της Παντάνασσας, ο Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου χρονολογούμενο του 10ου αιώνα.

Η εκκλησία κάποτε ήταν μοναστήρι και λεγόταν το «Μεγάλο Μοναστήρι», αργότερα ως μοναστηράκι, και έτσι τελικά πήρε και το γνωστό όνομα η περιοχή.

Μπροστά είναι η οδός Ερμού και δεξιά είναι το σημείο που αργότερα θα γίνει η γνωστή πλατεία.

Τα κτήρια στην φωτογραφία υπάρχουν και σήμερα.

Κείμενο: Μ.Σ

Φωτογράφος η κάτοχος του αρχείου (άγνωστος) 

Το 2022

Το 2024

Αρχές Δεκαετίας του 1950. Η συμβολή των οδών Αθηνάς και Σοφοκλέους

Λεωφορείο επί της οδού Αθηνάς, και τραμ στην οδό Σοφοκλέους.

Το δεύτερο κτήριο από την γωνία πριν την αγορά υπάρχει και σήμερα.

Στο βάθος η 'Βαρβάκειος Αγορά'.

Κείμενο: Μ.Σ

Φωτογράφος: Αφοί Μεγαλοκονόμου

Συλλογή: Πρακτορείον Ηνωμένων Φωτορεπόρτερ 1950/Ν.Ε.Τόλης

Το 2022

Το 1900. Πλατεία Ομονοίας

Μία καθημερινή μέρα στην πλατεία, με κόσμο, λούστρους, κουλουράδες, και εμπόρους κάθε λογής.

Από την πλατεία ο δρόμος που βλέπουμε στο μέσο (χωματόδρομος) που συνεχίζει δεξιά είναι η οδός Πανεπιστημίου, στην οποία διακρίνεται και ένα ιππήλατο τραμ, (υπήρχαν από το 1882 έως τα τέλη της δεκαετίας του 1900).

Αριστερά στην γωνία της οδού Πανεπιστημίου επί της πλατείας θα κτιστεί το 1910-1914 με σχέδια του (Ερνέστο Τσίλλερ) το σημερινό κτήριο, αρχικά ως ξενοδοχείο "Βικτώρια", (έως το 1926), και μετέπειτα το γνωστό ξενοδοχείο ως «Εξέλσιορ», (από το 1929 έως τη δεκαετία του 1950).

Το κτήριο υπάρχει και σήμερα, από το 1981 έως και πρόσφατα στέγαζε την Εθνική τράπεζα, σήμερα στο ισόγειο του φιλοξενεί διάφορα καταστήματα (Κινέζικα), με καλλυντικά και εποχιακά είδη.

Δεξιά είναι η αρχή της οδού Πατησίων.

Δεξιά είναι το 'Μέγαρο Πούλου', του 1895, (αρχιτέκτονας Ερνέστος Τσίλλερ), στέγασε τα ξενοδοχεία "Μυκήναι" και "Πλάζα", και υπήρχε έως το 1957.

Κείμενο: Μ.Σ

Το 2024

Δεκαετία του 1920. Οδός Ακαδημίας

Τραμ κατά την επιβίβαση, (μέσα και έξω), στην οδό Ακαδημίας στο ύψος της οδού Βουκουρεστίου.

Το 2022

Το 1916. Πειραιάς. Λεωφόρος Σωκράτους

Η Σημερινή Ηρώων Πολυτεχνείου με τραμ.

Αριστερά βλέπουμε το Δημοτικό Θέατρο.

Το 2023

Νοέμβριος 1944. Η πλατεία Ομονοίας με τραμ

Από αριστερά είναι το ξενοδοχείο 'Πάνθεον, μετά ο κινηματογράφος 'Κρόνος', (1937-1948), πριν και μετά (Κοτοπούλη), το 'Μέγα ξενοδοχείον το Ελλληνικόν,' (το σημερινό «Hondos Center»), και η οδός 3ης Σεπτεμβρίου.

Το κτήριο δεξιά στο ισόγειο του φιλοξενούσε το καφενείο Ζαχαράτου - Καπερώνης, υπάρχει και σήμερα.

Κείμενο: Μ.Σ

Φωτογράφος: Dmitri Kessel

Το 2022

Το 1900. Άποψη της πλατείας Συντάγματος

Άμαξες και ιππήλατα τραμ διέρχονται την πλατεία ενώ οι γύρω δρόμοι είναι ακόμα χωμάτινοι.

Από αριστερά βλέπουμε το 'μέγαρο Κορομηλά', την οδό Ερμού, το ξενοδοχείο «Grand Hotel d' Angleterre», «Νέον Αγγλίας», το κτήριο προκάτοχο του «Μεγάρου Πάλλη», την 'οικία Παύλου Καλλιγά', το 'μέγαρο Γιαννόπουλου', την οδό Σταδίου όπου στο βάθος διακρίνονται οι Βασιλικοί στάβλοι του Όθωνα, και τέλος δεξιά το 'μέγαρο Βούρου'.

Τα καμπυλωτά τόξα που βλέπουμε επί της πλατείας ήταν για το δίκτυο του φωταερίου που τροφοδοτούσε με γκάζι τους φανοστάτες.

(Το εργοστάσιο φωταερίου, Γκάζι, ιδρύθηκε το 1857).

Κείμενο: Μ.Σ

Το 2022

Δεκαετία του 1950. Πλατεία Συντάγματος. Οδός Μητροπόλεως

Στο μεσαίο κτήριο (1916-1964), είναι το «θέατρον Κυβέλης», οι επιγραφές του πάνω γράφουν, «θέατρον Κυβέλης» ''Άννα'' - ''Μαρία Καλουτά'', και ''Νίκος Σταυρίδης'', και στην είσοδο του θεάτρου το έργο, ''τρεις πετεινοί σε ένα κοτέτσι''.

Αριστερά το πρώτο κτήριο είναι το μέγαρο Γεωργίου Παχύ (πρώην οικία Ν. Ανάργυρου) στη συμβολή των οδών Μητροπόλεως και Φιλελλήνων. Κτίστηκε το 1865 και κατεδαφίστηκε το 1959.

Το κτήριο στην δεξιά γωνία είναι το Μέγαρο Κωνσταντίνου Νικολούδη, κατασκευής του 1925. Η κατεδάφιση του Μεγάρου θα άρχισει σταδιακά τον Αύγουστο του 1963, και θα ολοκληρωθεί τον Μάρτιο του 1964, στην θέση αυτού του κτηρίου σήμερα, είναι η αριστερή πλευρά του Υπουργείου Οικονομικών.

Δεξιά ο δρόμος είναι η αρχή της οδού Μητροπόλεως.

Στον δρόμο διακρίνονται ράγες του τραμ.

Κείμενο: Μ.Σ

Το 2022

Νοέμβριος 1944. Οδός Πανεπιστημίου

Η Πανεπιστημίου με ράγες του τραμ και τροχονόμο πάνω σε κουβούκλιο. Ακριβώς πίσω του είναι το Ιλίου Μέλαθρον η Μέγαρο Σλήμαν.

Κτίστηκε το διάστημα 1878-1879 σε σχέδια του αρχιτέκτονα Eρνέστου Tσίλερ, ως κατοικία της οικογένειας Σλήμαν.

Σήμερα στεγάζει το Νομισματικό Μουσείο.

Κείμενο: Μ.Σ

Φωτογράφος: Dmitri Kessel

Το 2023

Το 1953. Οδός Πατησίων. To τέλος των τραμ

Το 1953 σηματοδότησε την αρχή του τέλους των τραμ στη μεταπολεμική Αθήνα.

Πολλά έχουν ειπωθεί και πολλά έχουν γραφτεί για το θέμα. 

Ας δούμε όμως τι έγραφε ο τύπος εκείνη την εποχή. Η "Ελευθερία" στις 19 Ιουλίου 1953 είχε τίτλο:

Το άρθρο άρχιζε λέγοντας : 

"Tο Νοέμβριο ή το αργότερο τον Δεκέμβριο, η Αθήνα θα έχει δύο μεγάλες φαρδιές συγχρονισμένες λεωφόρους, που θα μπορούν να κυκλοφορούν με μεγάλη ταχύτητα πολλές ταυτόχρονα σειρές από αυτοκίνητα: τη λεωφόρο Πατησίων και τη λεωφόρο Κηφισιάς.

Τα έργα που γίνονται τώρα στους δύο αυτούς μεγάλους δρόμους πρόκειται να αλλάξουν την όψη της πρωτεύουσας.

Η αντικατάσταση των τραμ με τρόλλεϋ μπας, έδωσε την αφορμή και την ευκαιρία της επισκευής και της διαρρυθμίσεως των δύο μεγάλων αθηναϊκών αρτηριών. " Και παρακάτω: "

Για να διορθωθούν πραγματικά αυτές οι δύο αρτηρίες ήταν ανάγκη να γίνουν έργα μεγάλης εκτάσεως και πολύμορφα, που άρχισαν τώρα να πραγματοποιούνται, έπειτα από μελέτες, συσκέψεις και συμβούλια πολλών ετών.

Τα έργα αυτά, που έχουν προσωρινά αναστατώσει την κυκλοφορία είναι:

α) η δημιουργία καινούργιων υπονόμων. 

β) η κατασκευή από την αρχή των οδοστρωμάτων και

γ) η αφαίρεσης των γραμμών των τραμ και η τοποθέτηση εναερίων ηλεκτροφόρων καλωδίων για τα τρόλλεϋ μπας.

Τα τραμ εμπόδιζαν σημαντικά την κανονική κυκλοφορία και η αντικατάστασης των με τρόλλεϋ ήταν επιβεβλημένη." Κλείνοντας η εφημερίδα αναφέρει τα εξής σε σχέση με τα τρόλλεϋ: "Τριανταπέντε μεγάλα κίτρινα τραμ εξυπηρετούσαν ως τώρα τη γραμμή Πατησίων-Αμπελοκήπων.

Αυτά θα αντικατασταθούν από ισάριθμα τρόλλεϋ μπας.

Κάθε τρόλλεϋ μπας μπορεί να περιλάβει ακριβώς τον ίδιο αριθμό επιβατών με ένα μεγάλο κίτρινο τραμ.

Η συγκοινωνία ελπίζεται να εξυπηρετηθεί καλύτερα με τα τρόλλεϋ :

α) γιατί είναι ταχύτερα από τα τραμ και 

β) γιατί έχουν φαρδύτερους διαδρόμους από τα τραμ πράγμα που θα ελαττώσει το συνωστισμό που παρατηρείται σήμερα στα οχήματα.

Τα τρόλλεϋ θα ακολουθούν την ίδια διαδρομή από τους Αμπελοκήπους στα Πατήσια που ακολουθούν τα τραμ.

Tα καινούργια ηλεκτρικά αυτοκίνητα έχουν μήκος 12 μέτρα και πλάτος 2.5.

Το εξωτερικό τους έχει χρώμα κίτρινο και τα καθίσματά τους είναι από πράσινο δέρμα.

Γενικά είναι πολυτελέστατα και το πιο σημαντικό, είναι αθόρυβα γιατί έχουν ελαστικούς τροχούς." Λίγους μήνες αργότερα, στις 24 Οκτωβρίου 1953 (ακριβώς 59 χρόνια πριν) η εφημερίδα "Εμπρός" έγραφε: Συγκεκριμένα:

"Εις το υπουργείον Δημοσίων Έργων συγκροτήθη χθες την πρωίαν σύσκεψις εις την οποίαν μετέσχον οι υπουργοί Δημοσίων Έργων, Εσωτερικών και Συγκοινωνιών κκ. Καραμανλής, Λυκουρέζος και Ψαρρός και οι αρμόδιοι διαυθυνταί.

Κατά την εν λόγω σύσκεψιν και κατόπιν κοινής αποφάσεως των τριών τπουργών, καθωρίσθη η διαδρομή των, από τέρματος Πατησίων εις Αμπελοκήπους ηλεκτρικών λεωφορείων και ωρίσθη ως ημέρα διακοπής της δια των οδών τούτων τροχιοδρομικής συγκοινωνίας η 15η Νοεμβρίου, υποχρεουμένης της Ηλ. Ετ. Μεταφορών όπως κατά την αυτήν ως άνω ημερομηνία διακόψη και την τροχιοδρομικήν συγκοινωνίαν Κυψέλης-Παγκρατίου εξασφαλίζουσα την συγκοινωνίαν δι'άλλων συγκοινωνιακών μέσων." Εργασίες ξηλώματος των γραμμών του τραμ επί της Πατησίων.

Κείμενο από Billy.: vintage-files.blogspot.com

Πρακτορειον Ηνωμενοι Φωτορεπόρτερ/Ν.Ε.Τολης.

Απο το βιβλίο του Κάππου για τα περίπτερα

Το 2022

(Ενδεικτική φωτογραφία)

Στο ύψος του Πολυτεχνείου

Το 2022

(Ενδεικτική φωτογραφία)

Στο ύψος του Πολυτεχνείου

Δεκαετία του 1940. Η οδός Πανεπιστημίου διπλής κατεύθυνσης με τραμ

Αριστερά είναι η οδός Κοραή, επίσης διπλής κατεύθυνσης.

Δεξιά είναι το Πανεπιστήμιο Αθηνών.

~

Αποτελεί μέρος της περίφημης Αθηναϊκής Τριλογίας νεοκλασικών κτηρίων στα οποία συμπεριλαμβάνονται επίσης η Ακαδημία Αθηνών και το πρώτο κτήριο του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Το 1903 μεταφέρθηκε, από το παλαιότερο κτήριο του Πανεπιστημίου, στο Βαλλιάνειο, στο οποίο στεγαζόταν αδιαλείπτως μέχρι το 2017.

Το 2018 πραγματοποιεί τη μετάβαση στη νέα φάση της λειτουργίας της στις εγκαταστάσεις στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος.

Κείμενο από την Βικιπαίδεια

Το 2023

google earth 2023

Αρχές δεκαετίας του 1960. Πλατεία Βάθης. (Πλατεία Ανεξαρτησίας)

Το πλάνο είναι από την αρχή της οδού Σωκράτους στην διασταύρωση με την οδό Χαλκοκονδύλη, δεξιά είναι η οδός Αριστοτέλους, και στην ευθεία η οδός Καματερού.
Στο βάθος είναι η πλατεία Βάθης, (επίσημο όνομα Πλατεία Ανεξαρτησίας).
Έργα σε εξέλιξη.

Το 2019

google earth 2023