Η Αθήνα του 19ου και 20ου αιώνα

Το εσωτερικό του Παρθενώνα με κατεύθυνση προς τα βορειοανατολικά, έχοντας στο βάθος τον Λυκαβηττό και τη χαμηλή, τότε, δόμηση της πόλης των Αθηνών. Αρχείο Μουσείο Μπενάκη Δημιουργός/Εταιρεία: Keystone View Company « The Parthenon on the Acropolis - View N.E. over Athenai (Athens) to mount Lycabettus, Greece. Το εσωτερικό του Παρθενώνα ». Google earth 2026

Ένας γαλατάς βοσκός με το κοπάδι του από κατσίκες περιφέρεται στους δρόμους, μια συνηθισμένη πρακτική της εποχής για τη διάθεση φρέσκου γάλακτος στις γειτονιές της παλιάς Αθήνας. Από την πλατεία Λυσικράτους, στο βάθος είναι η λεωφόρος Βασιλίσσης Αμαλίας και η Πύλη του Αδριανού. Κείμενο: Μ.Σ Φωτογράφος Σουηδός πρωτοπόρος φωτορεπόρτερ:  Carl Oscar Halldin Αρχείο: του μουσείου σύγχρονης τέχνης της Στοκχόλμης, Moderna Museet Το 2025

Η φωτογραφία αποτυπώνει μια αυλή στην οδό Ποσειδώνος 26, στη χαμένη πλέον αθηναϊκή συνοικία Βρυσάκι, τον Αύγουστο του 1933. Βρισκόταν στους πρόποδες της Ακρόπολης, στο σημείο όπου σήμερα εκτείνεται ο αρχαιολογικός χώρος της Αρχαίας Αγοράς. Μεταξύ 1931 και 1939, η περιοχή απαλλοτριώθηκε και κατεδαφίστηκε από την Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα προκειμένου να πραγματοποιηθούν οι εκτεταμένες ανασκαφές της Αγοράς.  Περισσότεροι από 5.000 κάτοικοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και εκατοντάδες ιδιοκτησίες κατεδαφίστηκαν σε λίγα μόλις χρόνια, με αποτέλεσμα να εξαφανιστεί μια ολόκληρη ζωντανή κοινότητα της παλιάς Αθήνας. Επισκόπηση AI Αρχείο: Αρχείο της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα (ASCSA). Φωτογράφος / Φωτογραφικό Έργο: Η λήψη έγινε από τους φωτογράφους της αρχαιολογικής αποστολής για λογαριασμό της ανασκαφικής ομάδας. Google earth 2026

Η ιστορική αυτή φωτογραφία απεικονίζει την Πύλη του Αδριανού με έναν οδοκαθαριστή στο προσκήνιο. Μπροστά είναι η λεωφόρος Βασιλίσσης Αμαλίας. Αρχείο Μάρτιν Μπάλντουιν-Έντουαρντς (Martin Baldwin-Edwards) Το 2025

Η (Παζαρόπορτα) βρισκόταν στην δυτική πλευρά της Ρωμαϊκής Αγοράς της Αθήνας. Η αγορά ήταν ένα μεγάλο τετράγωνο αίθριο που περιβαλλόταν από κίονες Ιωνικού ρυθμού. Από τη μία πλευρά της Αγοράς, την ανατολική, υπήρχαν διάφορα καταστήματα.  Η πύλη που υπάρχει ακόμα και σήμερα είναι το εξωτερικό μέρος της πύλης που ονομάζεται Πρόπυλο.  Αυτή η πύλη είναι γνωστή ως πύλη της Αρχηγέτιδος Αθηνάς.  Με αυτό το όνομα αναφέρεται σε διάφορες επιγραφές, επειδή ήταν αφιερωμένο στη θεά Αθηνά από το δήμο της Αθήνας.  Η αγορά κατασκευάστηκε με τη χρηματοδότηση του Αυτοκράτορα Οκταβιανού Αυγούστου,αν κάτι που είναι γνωστό από μια άλλη επιγραφή που βρέθηκε στο Πρόπυλο.  Κατά την διάρκεια της βασιλείας του αυτοκράτορα Αδριανού (2ος αιώνας μ.Χ.), επεκτάθηκε και προστέθηκε μια επιγραφή στην πύλη η οποία και καθόριζε τις φορολογικές υποχρεώσεις των εμπόρων λαδιού. Κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας η πύλη της Αθηνάς Αρχηγέτιδος, ονομάστηκε πύλη του παζαριού, καθώς την εποχή εκείνη ο χώρο...

Βίντεο που ανάρτησε στο Youtube το κανάλι Σκουριασμένη Πόλη

Από την οδό Μάρκ. Αυρήλιου, αριστερά το πρώτο στενό είναι η οδός Κυρρήστου, δεξιά είναι η Ρωμαϊκή Αγορά με το 'Ωρολόγιο του Κυρρήστου, (Αέρηδες).  Η οδός Μάρκ. Αυρήλιου, η οδός Κυρρήστου και η οδός Λυσίου, είναι τα όρια της περιοχής του Μοναστηρακίου με την Πλάκα. Στο τέλος του δρόμου είναι η οδός Λυσίου, και πιο μέσα η οδός Θρασυβούλου, όπου διακρίνεται ο Ναός Παναγίας Χρυσοκαστριωτίσσης. Στο βάθος τα Αναφιώτικα της περιοχής Πλάκα, με φόντο το Ερέχθειο και τα τείχη της Ακρόπολης. Τα κτήρια της φωτογραφίας υπάρχουν όλα και σήμερα. Πλάνο από την ταινία "Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο" Φωτογραφία της  Μάρω Μπουρδάκου στην Ομάδα: Αθήνα...στιγμές στο χρόνο.... Το 2021 Το 2023

Η διασταύρωση των οδών Επαμεινώνδα,  Ποικίλης και Διοσκούρων. Η Πύλη της Αρχηγέτιδος Αθηνάς στην Ρωμαϊκή Αγορά. Τα περισσότερα σπίτια υπάρχουν και σήμερα. Το 2021 Το 2021

Πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία σε καταυλισμό μπροστά στο Ναό του Ηφαίστου, στο βάθος η Ακρόπολη. Αρχείο: Η φωτογραφία ανήκει στη συλλογή του Αμερικανικού Ερυθρού Σταυρού (American National Red Cross), ενώ συχνά αποδίδεται στον φωτογράφο C.D. Morris για λογαριασμό του National Geographic Το 2022 Το 2022

Η είσοδος του σταδίου με τα γύψινα προπύλαια, κατασκευάστηκαν για την Μεσολυμπιάδα του 1906, και καθαιρέθηκαν το 1952. Μπροστά  η  γέφυρα και ο Ιλισός, (σημερινή λεωφόρος Βασιλέως Κωνσταντίνου). Αριστερά είναι ο λόφος του Αρδηττού. Στο μέσο αριστερά είναι η λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας, και το Ολυμπιείο. Δεξιά είναι το Ζάππειο Μέγαρο. Στο βάθος ο  λόφος Φιλοπάππου και η Ακρόπολη. Σχόλιο σε γαλλική εφημερίδα  του γλύπτη, ακαδημαϊκού και  ολυμπιονίκη  Κωνσταντίνου Θ. Δημητριάδη (1881-1943). Με άποψη του Παναθηναϊκού Σταδίου  και αναφορά στις εργασίες της  μαρμάρωσης όλου του Σταδίου. Αρχείο: Κωνσταντίνου Θ. Δημητριάδη Το 2021

Ο Πύργος κτισμένος τον 13ο αιώνα, είχε ύψος είκοσι έξι μέτρα, και οκτώ μέτρα πλάτος. Από εκεί η θέα ήταν απεριόριστη για κατόπτευση προς την θάλασσα και τους δρόμους της Αθήνας.  Χρησιμοποιούνταν και ως Φρυκτωρία, στην κορυφή του μπορούσε να ανάψει φωτιά η οποία ήταν ορατή από την Ακροκόρινθο στην Πελοπόννησο. Στην ελληνική επανάσταση μετατράπηκε σε φυλακή όπου ήταν και το τέλος του γενναίου Οδυσσέα Ανδρούτσου, ο οποίος δεν φυλακίστηκε από τους Τούρκους, αλλά από τους πολιτικούς του αντιπάλους. Μετά τη σύσταση του νεοελληνικού κράτους αποφασίστηκε η κατεδάφιση των μετα-κλασικών κτισμάτων που υπήρχαν στην Ακρόπολη. Ο Γερμανός αρχαιολόγος Ερρίκος Σλήμαν χρηματοδότησε την κατεδάφιση του πύργου, η οποία έγινε το  1874. Αρχείο: Από το βιβλίο του K. Setton, Catalan Domination of Athens (1948) Φωτογραφία από το kimkim.com google earth 2024

Κάτω είναι η συμβολή των λεωφόρων Συγγρού, Βασιλίσσης Αμαλίας, και Αθανασίου Διάκου. Πάνω είναι Ζάππειο Μέγαρο, και η λεωφόρος Βασιλίσσης Όλγας. Δεξιά διακρίνεται το Παναθηναΐκό Στάδιο (Καλλιμάρμαρο), και η λεωφόρος Βασιλέως Κωνσταντίνου, παρακάτω - Αρδηττού - Καλλιρόης. Κάτω δεξιά στην  Αθανασίου Διάκου και  Αρδηττού  διακρίνεται ο  Ιλισός, και το εκκλησάκι της Αγίας Φωτεινής. Το σημείο αυτό παραμένει σχεδόν ίδιο μέχρι και σήμερα. Ο Ιλισός εκεί παραμένει ακάλυπτος και προσβάσιμος, και υπάρχουν ακόμα οι «καταρράκτες του Ιλισού», - «πηγή Καλλιρρόης», (έχουν νερό μόνο μετά από βροχή). Εκεί δίπλα βρίσκεται και τρίτοξη πέτρινη γέφυρα του Ιλισού «η γέφυρα του Όθωνα», άθικτη και εμφανές, ακριβώς  κάτω   από την συμβολή των λεωφόρων  Αρδηττού  και  Αθανασίου Διάκου. Κείμενο: Μ.Σ Αρχείο του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου (Αριθμός Ταυτότητας / Κωδικός Τεκμηρίου: ΙΓ-520-). (Γεωγραφική Υπηρεσία Στρατού / Υπουργείο Δημοσίων Έργων) Google earth...

Από την πλατεία με τα αρχαία του ιερού της Αρτέμιδος, και τον ναό της Αγίας Αικατερίνης. Ο αριστερός δρόμος είναι η οδός Λυσικράτους, στο τέλος του δρόμου είναι η πλατεία και το μνημείο του Λυσικράτους. Δεξιά είναι η οδός Αδριανού. Στον φόντο η Ακρόπολη. Κείμενο: Μ.Σ. Αρχείο: Φράιμπουργκ (Freiburg) Φωτογράφος: Willy Pragher Το 2014 Το 2019 Το 2021 Το 2025

Το μνημείο βρίσκεται στην πλατεία Λυσικράτους, στη συμβολή των οδών Λυσικράτους, Βύρωνος και Σέλλευ. Γνωστό και ως «Φανάρι του Διογένη», είναι ένα πέτρινο κτίσμα κυλινδρικού σχήματος, το καλύτερα σωζόμενο χορηγικό μνημείο της αρχαιότητας. Βρίσκεται επί της αρχαίας οδού Τριπόδων και κτίστηκε από τον Λυσικράτη το 335-334 π.Χ. προκειμένου να στηρίζει και να αναδεικνύει ένα σημαντικό αντικείμενο στην κορυφή του: τον χάλκινο τρίποδα που του είχε δοθεί ως έπαθλο για τον ρόλο του ως χορηγού (χρηματοδότη) του νικητήριου θεατρικού έργου στους τελευταίους δραματικούς αγώνες. Οι χορηγοί ήταν ευκατάστατοι πολίτες που αναλάμβαναν με έξοδά τους τη συγκρότηση του χορού, δηλαδή της ομάδας ανθρώπων που συμμετείχε σε θεατρικά έργα και επίσημες τελετές. Ο χάλκινος τρίποδας ήταν το πρώτο βραβείο των θεατρικών αγώνων και απονεμόταν στον χορηγό του δραματικού έργου. Οι τρίποδες κατατίθενταν στο Ιερό του Διονύσου ή τοποθετούνταν στη γειτονική οδό των Τριπόδων. Προκειμένου δε να εκτεθούν με μεγαλοπρεπέστερο τ...

Άποψη της Πύλης του Αδριανού και της γύρω περιοχής από ψηλά. Η λεωφόρος Βασιλίσσης Αμαλίας, και  η περιοχή Πλάκα, ακριβώς απέναντι η οδός Λυσικράτους όπου στο βάθος διακρίνεται το μνημείο Λυσικράτους. Κείμενο Μ.Σ. Αρχείο: Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού (ΓΥΣ) (ή εναλλακτικά του Υπουργείου Δημοσίων Έργων / ΥΠΕΧΩΔΕ της εποχής) Google earth 2024 Το 2019

Η λεωφόρος Βασιλίσσης Αμαλίας, και στο βάθος η οδός Λυσικράτους όπου διακρίνεται και το μνημείο Λυσικράτους, στον φόντο η περιοχή Πλάκα και η Ακρόπολη. Κείμενο: Μ.Σ. Φωτογράφος: Machteld J. Mellink. Bryn Mawr College. Το 2022

Το μνημείο βρίσκεται στην πλατεία Λυσικράτους, στη συμβολή των οδών Λυσικράτους, Βύρωνος και Σέλλευ. Γνωστό και ως «Φανάρι του Διογένη», είναι ένα πέτρινο κτίσμα κυλινδρικού σχήματος, το καλύτερα σωζόμενο χορηγικό μνημείο της αρχαιότητας. Βρίσκεται επί της αρχαίας οδού Τριπόδων και κτίστηκε από τον Λυσικράτη το 335-334 π.Χ. προκειμένου να στηρίζει και να αναδεικνύει ένα σημαντικό αντικείμενο στην κορυφή του: τον χάλκινο τρίποδα που του είχε δοθεί ως έπαθλο για τον ρόλο του ως χορηγού (χρηματοδότη) του νικητήριου θεατρικού έργου στους τελευταίους δραματικούς αγώνες. Οι χορηγοί ήταν ευκατάστατοι πολίτες που αναλάμβαναν με έξοδά τους τη συγκρότηση του χορού, δηλαδή της ομάδας ανθρώπων που συμμετείχε σε θεατρικά έργα και επίσημες τελετές. Ο χάλκινος τρίποδας ήταν το πρώτο βραβείο των θεατρικών αγώνων και απονεμόταν στον χορηγό του δραματικού έργου. Οι τρίποδες κατατίθενταν στο Ιερό του Διονύσου ή τοποθετούνταν στη γειτονική οδό των Τριπόδων. Προκειμένου δε να εκτεθούν με μεγαλοπρεπέστερο τ...

Γνωστό και ως «Φανάρι του Διογένη», είναι ένα πέτρινο κτίσμα κυλινδρικού σχήματος, το καλύτερα σωζόμενο χορηγικό μνημείο της αρχαιότητας. Βρίσκεται επί της αρχαίας οδού Τριπόδων και κτίστηκε από τον Λυσικράτη το 335-334 π.Χ. προκειμένου να στηρίζει και να αναδεικνύει ένα σημαντικό αντικείμενο στην κορυφή του: τον χάλκινο τρίποδα που του είχε δοθεί ως έπαθλο για τον ρόλο του ως χορηγού (χρηματοδότη) του νικητήριου θεατρικού έργου στους τελευταίους δραματικούς αγώνες. Οι χορηγοί ήταν ευκατάστατοι πολίτες που αναλάμβαναν με έξοδά τους τη συγκρότηση του χορού, δηλαδή της ομάδας ανθρώπων που συμμετείχε σε θεατρικά έργα και επίσημες τελετές. Ο χάλκινος τρίποδας ήταν το πρώτο βραβείο των θεατρικών αγώνων και απονεμόταν στον χορηγό του δραματικού έργου. Οι τρίποδες κατατίθενταν στο Ιερό του Διονύσου ή τοποθετούνταν στη γειτονική οδό των Τριπόδων. Προκειμένου δε να εκτεθούν με μεγαλοπρεπέστερο τρόπο, οι τρίποδες έμπαιναν μερικές φορές σε ψηλή βάση, η οποία μπορούσε να έχει την μορφή κίονα, ή ακ...

Το Τζαμί Τζισταράκη είναι κτισμένο το 1759 από τον βοεβόδα (Οθωμανό διοικητή) της Αθήνας, Μουσταφά Αγά Τζισταράκη. Στο ισόγειο του υπάρχουν διάφορα εμπορικά τουριστικά καταστήματα. Σήμερα λειτουργεί ως παράρτημα του Μουσείου Ελληνικής Λαϊκής Τέχνης και στεγάζει τη Συλλογή Κεραμικής του Β. Κυριαζόπουλου. Μουσείο Νεότερου Ελληνικού Πολιτισμού. Αριστερά είναι η οδός Πανδρόσου, δεξιά είναι η οδός Άρεως με την Βιβλιοθήκη του Αδριανού, στο βάθος η Ακρόπολη. Κείμενο: Μ.Σ Φωτογράφος: Otto Siegner Το 2020 Το 2022

Από δεξιά βλέπουμε την Βιβλιοθήκη του Αδριανού, και στο τέλος της Άρεως επί της πλατείας Μοναστηρακίου αριστερά είναι ο σταθμός του ηλεκτρικού «Μοναστηράκι», δεξιά το τζαμί Τζισταράκη του 1759, και ο Ναός της Παναγίας της Παντάνασσας, του 10ου αιώνα. Απέναντι στο βάθος είναι η οδός Ερμού και στην ευθεία η οδός Αθηνάς. Κείμενο: Μ.Σ Φωτογράφος: Στεφανία Ζωγραφάκη (Stephania Zographaki) Αρχείο: ArchNet (κοινή πρωτοβουλία του MIT και του Ιδρύματος Aga Khan) Το 2022